پايان نامه

مشخصات پايان نامه:

۹۸/۳/۲۰ دفاع:
۲۹۳۹ شناسه:
الهام بخشنده دانشجو:
نقش حقوق مالكيت فكري در ترويج فناوري هاي سبز عنوان فارسي:
The Role of Intellectual Property Rights in Promoting Green Technology عنوان انگليسي:

به‌استناد گزارش‌هاي سازمان بهداشت جهاني(WHO)، وضعيت فعلي محيط زيست باتوجه به تغييرات اقليمي و افزايش گازهاي گلخانه‌اي بسيار هشدار دهنده است و اين معضل، جهت‌گيري جامعه جهاني را به سمت استفاده از فناوري‌ سبز سوق داده است. مزاياي فناوري سبز فراتر از مرزها است، زيرا استفاده از اين فناوري در يك‌كشور به ديگر كشورها نيز سود مي-رساند، از اين‌رو دسترسي به اين فناوري و ترويج آن بسيار حائز اهميت است. در اين ميان، گسترش اختراعات فناوري سبز و قدرت حمايتي «حقوق مالكيت فكري» در زمينه اعطاي حقوق انحصاري به صاحبان اين فناوري، سياستمداران را بر آن داشته تا اين رشته از حقوق را به‌عنوان ابزاري جديد در سياست‌هاي خود در امور زيست محيطي، مورد توجه قرار دهند. تجزيه و تحليل اين‌ موضوع كه چگونه حقوق مالكيت فكري مي‌تواند از ترويج فناوري سبز حمايت كند و يا مانعي براي آن باشد، موضوعي ‌است كه در اين پايان‌نامه به آن توجه ‌شده ‌است.

نقش حقوق مالكيت فكري در ترويج فناوري‌ سبز در بسياري از اسناد بين‌المللي از جمله كنوانسيون‌چارچوب سازمان‌ملل-متحد راجع به‌ ‌تغييرات اقليمي (UNFCCC) همواره مورد بحث بوده و اين بحث‌ها بيشتر حول محور سه موضوع «انتقال فناوري از طريق صدور مجوز» و «اصلاح قوانين مالكيت فكري» و «ايجاد پايگاه اطلاعات اختراعات فناوري‌سبز»، بوده است.

عليرغم راهكار انگيزشي مطرح در بند2ماده66 موافقتنامه تجاريTRIPSدرخصوص تسهيل انتقال‌ فنّاوري از كشورهاي توسعه‌يافته به كشورهاي درحال‌توسعه، مسائلي مانند فقدان مكانيزم‌ شفاف صدور مجوز اجباري براي فنّاوري سبز، وجود حقوق انحصاري و ... از موانع اين حقوق در ترويج فناوري سبز هستند. با وجود اين، حقوق مالكيت فكري مي‌تواند به گونه-اي اجرا و اصلاح شود تا توسعه، تجاري‌سازي و انتشار فناوري‌هاي سبز را ترويج كند. همچنين تاسيس «وايپو سبز»، مثالي خوب براي كاهش موانع اين حقوق در ترويج فنّاوري‌هاي سبز، مي‌باشد، اين ابتكار با ارائه جزئيات گواهينامه‌هاي اختراع و افزايش شفافيت از صاحبان فناوري سبز مي‌خواهد تا نتايج منفي حقوق مالكيت فكري را خودشان مديريت كنند.

در اين ﭘﮋوﻫﺶ ضمن بررسي مجوز اجباري و داوطلبانه براي فناوري سبز، برخي محرك‌هاي موثر همچون تغيير در شرايط ثبت اختراع، تسريع در پروسه اعطاي گواهينامه اختراع و افزايش دوره حمايتي مطرح و با تأكيد بر اعمال قاعده نظم عمومي، درج صريح فناوري سبز يا بهداشت محيط زيست در اصلاحيه‌هاي احتمالي موافقتنامه تجاريTRIPS را بعنوان راهكارهاي ترويج فناوري هاي سبز معرفي كرده و اين موارد در حقوق ايران نيز مورد بررسي قرار گرفته است.

بررسي‌ها نشان مي‌دهد كه امكان صدور مجوز اجباري براي حق اختراع فناوري سبز براساس موافقتنامة تجاري TRIPS امكان‌پذير است و مي‌توان باستناد بند(ب) ماده 31 اين موافقتنامه، مجوز اجباري را براي اختراعات فناوري سبز توجيه نمود. البته تاكنون هيچگونه مجوز اجباري براي حق اختراع فناوري سبز صادر نشده و ايده انجام اين كار نسبتاً جديد است.

لازم به ذكر است كه به‌منظور ترويج فناوري سبز، تغييرات اساسي در حقوق مالكيت فكري لازم نيست. با اين حال، اين به اين معنا نيست كه مي‌توان به وضعيت موجود متّكي بود چراكه در مجامع بين‌المللي، حقوق مالكيت فكري فعلي و موانع آن در نيل به هدف كاهش تغييرات اقليمي، همواره مورد انتقاد است. درعوض، پياده‌سازي خلاقانه و قوي‌تر اين حقوق از جمله درج صريح فناوري سبز در اسناد بين‌المللي مشابه وضعيت دارو، استفاده از مجوز اجباري، اعمال اصلاحاتي در قوانين ثبت اختراع و انتشار اطلاعات گواهينامه اختراع در «وايپو سبز»، كمك شاياني به ترويج فناوري‌ سبز و در نتيجه كاهش تغييرات اقليمي خواهند كرد.

چکيده:

حقوق مالكيّت فكري، فناوري سبز، تغييرات اقليمي، مجوز اجباري، وايپو سبز.

کلمات کليدي

اساتيد:

دکتر عليرضا محمدزاده وادقاني استاد راهنما:
استاد راهنماي دوم:
دکتر مجيد غمامي استاد مشاور:
استاد مشاور دوم:

مقالات مستخرج از پايان نامه:

چکيده سال انتشار Pages Vol/Issue نام مجله/همايش/انتشارات نويسندگان عنوان داخلي/بين المللي وضعيت نوع رديف

تماس با ما

اداره رياست: ۸۸۳۹۱۴۰۰-۰۲۱
امور مالي: ۸۸۳۹۰۸۸۷-۰۲۱
امور اداري: ۸۸۳۹۸۸۶-۰۲۱
آموزش: تماس با کارشناسان آموزش
دورنگار: ۸۸۳۹۰۸۸۹-۰۲۱
دورنگار دبيرخانه: ۸۸۳۹۰۸۸۶-۰۲۱ داخلي ۲۶۰

تهران، بلوار کشاورز، خيابان وصال شيرازي، كوچه فردانش پلاك ۲

آمار وب سايت

توجه

تمامي حقوق براي پرديس البرز دانشگاه تهران محفوظ است. بازنشر اطلاعات اعم از اخبار صفحات وب سايت با ذکر منبع بدون اشکال است. ارجاع به پايان نامه‌هاي دانشجويي بايد قالب استاندارد علمي انجام شود.